Thiết kế kiến trúc gồm những gì?

Kiến trúc bắt đầu từ nhu cầu, bối cảnh và mặt bằng trước khi đi đến hình khối và mặt đứng. Bài viết này được viết như một hướng dẫn thực hành, giúp bạn có thêm cơ sở trước khi trao đổi với một đơn vị thiết kế.

Phân biệt thiết kế kiến trúc với thiết kế nội thất

Kiến trúc quyết định hình khối, mặt bằng, tỷ lệ, hướng mở cửa và mối quan hệ giữa không gian trong và ngoài. Nội thất quyết định cách bố trí và vật liệu bên trong từng không gian. Hai công việc này có thể do một đơn vị làm liên tiếp, nhưng về mặt kỹ thuật là hai nhóm kiến thức khác nhau. Nếu chỉ cần bố trí nội thất trong một căn đã xây xong, bạn không cần bộ hồ sơ kiến trúc.

Ba giai đoạn của một bộ hồ sơ kiến trúc

Giai đoạn định hình: khối tích, tỷ lệ cửa, chiều cao, vị trí và hướng mở cửa sổ — đây là lớp quyết định cảm giác của công trình từ ngoài vào. Giai đoạn tổ chức: mặt bằng công năng, hành lang, cầu thang, khu vệ sinh, chỗ để xe. Giai đoạn kỹ thuật: mặt cắt, cao độ, vật liệu, và các thông tin cần bàn giao cho kết cấu và cơ điện. Ba giai đoạn này nên chốt theo thứ tự, vì mỗi giai đoạn sau ràng buộc giai đoạn trước.

Vì sao hướng nhà và hướng gió quyết định từ khâu đầu

Hướng nhà ảnh hưởng nhiệt độ, ánh sáng và gió. Mặt hướng tây chiều nắng nhận nhiệt lớn nhất và cần giải pháp che chắn riêng; mặt hướng bắc nhận sáng đều và mát nhưng ít nắng trong ngày. Với nhà phố, mặt tiền thường bị giới hạn bởi nhà bên cạnh, nên hướng mở cửa chính có thể chỉ còn mặt trước và sau. Đây là lý do bản vẽ kiến trúc phải đi trước bản vẽ nội thất — nếu không, bạn sẽ bố trí đồ rồi mới thấy chỗ tối.

Kiến trúc và các hạng mục kỹ thuật phải chốt cùng nhau

Bể nước, hầm, hộp điện, đường thoát và ống cấp nước đều nằm ở những vị trí cố định, và chúng quyết định nhiều vị trí trong nhà. Nếu bản vẽ kiến trúc không chừa chỗ cho các khu vực này, bản vẽ kỹ thuật nội thất sau đó sẽ phải bố trí quanh chúng và kết quả là nhiều vị trí bị lệch. Tại AuraDesign, bộ hồ sơ kỹ thuật kiến trúc, kết cấu và cơ điện điện nước đều là các hạng mục riêng, cùng tính 20.000 VNĐ/m², và cần thống nhất phạm vi trước khi báo giá.

Khi nào chỉ cần bản vẽ kỹ thuật, không cần thiết kế định hình

Nếu bạn đã có nhà và muốn cải tạo, hoặc đã có bản vẽ kiến trúc từ bên khác và chỉ cần bộ hồ sơ đủ chi tiết để thi công, thì bắt đầu từ bản vẽ kỹ thuật sẽ hợp lý hơn. Điều kiện là bản vẽ gốc phải còn giá trị và bạn chấp nhận được tỷ lệ của nó. Nếu bản vẽ gốc còn sai nhiều hoặc thiếu thông tin cấu tạo, việc rà soát và bổ sung phần kỹ thuật thường rẻ hơn và nhanh hơn so với làm lại từ đầu.

Checklist nhanh

• Quyết định bạn cần thiết kế mới hay chỉ cần bổ sung hồ sơ kỹ thuật
• Chốt hướng nhà và các mặt có thể mở cửa trước
• Làm theo thứ tự: định hình, tổ chức, rồi kỹ thuật
• Xác định vị trí bể nước, hầm, hộp điện trước khi chia phòng
• Thống nhất phạm vi kiến trúc, kết cấu và MEP cùng lúc